نگاهی به کارنامه هنری استاد فریدون شهبازیان

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، مجموعه‌ای از ترانه‌ها و موسیقی متن فیلم‌ها و مجموعه‌های تلویزیونی از یادگار‌های این استاد فقید است.

آقای رضا مهدوی نوازنده، موسیقی پژوه، منتقد هنری و دبیر چهلمین جشنواره بین المللی موسیقی فجر با حضور در استودیو شبکه خبر درباره میراث استاد شهبازیان گفت: آقای شهبازیان بی نیاز از واژه استاد است، ایشان حق به گردن موسیقی معاصر دارد و نامشان یک امضاء است و به همه اعتبار می‌دهد، ویژگی بارز ایشان این بود که وقوف کامل به موسیقی دستگاهی ایران داشت، در عین این که به موسیقی مغرب زمین هم کاملا آشنایی داشت و هارمونی را و همینطور تنظیم‌های مختلف در ارکستر‌های مختلف را دانش آن را داشت و یکی از ساز‌هایی که در جهان بسیار جایگاه دارد به نام ویولون ضمن این که بلد بود درست کلاسیک و به شیوه اروپایی‌ها بنوازد ایرانی هم به زیبایی می‌نواخت، در کنار دانشی که در دوران تحصیل در دانشگاه تهران دانشکده هنر‌های زیبا از استادان آموخته بود ایشان را به یک شخصیت چند وجهی به واسطه این دو دانش از مغرب و مشرق پیوند داد به این که این شخصیت دارای توانایی‌های بالفطره‌ای است که هم می‌تواند موسیقی پاپ را هدایت کند و هم می‌تواند تنظیم کننده خیلی خوبی باشد، آثار دیگران را بهتر بتواند ویترین کندو نمایش دهداین که خودش آهنگساز خبره‌ای بود در عرصه موسیقی فیلم، ترانه‌ها و آهنگ ترانه‌ها و تصانیف چه موسیقی دستگاهی که اصطلاحاسنتی گفته می‌شود یاموسیقی فیلم‌ها که بعد از انقلاب «شیر سنگی» خیلی جایگاه خود را پیدا کرد، شهبازیان به عنوان یک اسطوره در دوره معاصر که حدود ۶۰ سال به عنوان خاطره فرهنگ شفاهی ایران به عنوان فرهنگ شنیداری خود را ثبت و ضبط کرد و همه به نوعی ایشان را به اهتمام می‌شناختند.

مهدوی ادامه داد: بعد از انقلاب خیلی از آثار روی جلد اسم خواننده و آهنگساز روی جلد می‌آمد ولی نوشتن به اهتمام فریدون شهبازیان بود، نشان می‌داد که همه علاقه داشتند که ایشان کارشان را رتوش و تنظیم کند یا اصلاح کند برای همین همه با افتخار از ایشان در استودیو دعوت می‌کردند که ضمن نظارت و تنظیم ایشان اهتمام می‌ورزید و این آثار را گاه اگر اشکالاتی هم داشت بدون اشکال روانه بازار می‌کرد و به نفع سازندگان و خوانندگان می‌شد.

وی درباره موسیقی پاپ بعد از انقلاب هم گفت: یک رویکرد جدیدی به وجود آمد، ظهور آقای محمد اصفهانی به عنوان یک صدای فوق العاده دیگر خوانندگانی که بودند مثل آقای خشایار اعتمادی و دیگران باعث شد که شعر‌های خوب و ترانه‌های خوب استاد معلم را که خیلی متفاوت است از دیگر ترانه سرایان قبل از انقلاب­ و حتی الان، ایشان خیلی خاص ترانه و شعر می‌گفت تنظیم‌های خیلی خوب و آهنگسازی‌های بسیار خوبی می‌کرد که خیلی از آنها در آن دوره شهرت پیدا کردند، حالا امروز شرایط فرق کرد خود ایشان هم یکی از منتقدین بود که نبایست این موسیقی پاپ یا مردم پسند نباید این گونه گسترش پیدا می‌کرد، باید در مسیر خودش و ریل گذاری که ایشان و آقای معلم­ کردند باید این جریان ادامه پیدا می‌کرد تا امروز این موسیقی که­ در بین توده مردم جایگاه دارد از مسیر اصلی خود خارج نمی‌شد، ایشان این دغدغه را داشت که ما اگر پاپ وارداتی داریم این را خودی سازی کنیم و با المان‌های فرهنگی موسیقی نواحی و اقوام و فرهنگ موسیقی دستگاهی به طور کلی با عنوان موسیقی ملی عجین کنیم تا این مثل پاپی که در هندوستان وجود دارد یا پاپی که در فیلم­ فارسی ها­ بود یا بتواند بعد از انقلاب یک­ کد گذاری و شاخص گذاری کند تا حدی ایشان در آن زمان موفق عمل کرد و می‌توان گفت که ایشان­ پدر نوین موسیقی پاپ بعد از انقلاب اسلامی است­. ­

این منتقد هنری درباره فعالیت استاد شهبازیان به عنوان رهبر ارکستر موسیقی ملی هم گفت: موسیقی ملی دورانی دارد، دهه ۷۰ استاد حسین دهلوی بنیانگذاری کرد بعد استاد فرهاد فخرالدینی نوع دیگری ریل گذاری کرد و سال‌ها خود رهبر ان بود ودیگران و­ نسل نو آمدند تا این که در چهار سال اخیر استاد شهبازیان رهبری آن را پذیرفت و­ ایشان یک شاخصه‌های دیگری را از خود نمایان کرد و این جلوه گری هم برای مردم جالب بود.

مهدوی درباره آثار موسیقی متن فیلم و مجموعه‌های تلویزیونی زنده یاد شهبازیان گفت: استاد شهبازیان این توفیق را داشت که ایشان هم متولد کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بود، شخصیت‌هایی که در آنجا بودند برای نجات موسیقی ایرانی بلند شدند و همه تلاش کردند و در آنجا چیز‌هایی آموختند که خیلی به کار آمد به خصوص بعد از انقلاب برای کار‌های مختلف و این عزیزان آموزش دیده بودند که آهنگسازی کنند، ارکستر‌ها را رهبری کنند، اما بعد از انقلاب شرایط ویژه‌ای برای موسیقی دانان پیش آمد که خواسته یا نا خواسته وارد عرصه موسیقی فیلم شدند و در سریال‌ها و کارهایشان یکی پس از دیگری مورد استقبال مردم و مسئولان قرار گرفت و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان الگویی برای حرکت‌های بعدی زنده یاد شهبازیان شد.

این موسیقی پژوه و منتقد هنری در پایان گفت:­ ایشان یک جور عنایت ویژه به استان لرستان داشتند بسیار زیبا ملودی‌ها و نغمه‌های موسیقی اقوام لر و کرد را در تمام آثارشان جاری و ساری کردند که اگر من بخواهم یک اثر خاص از ایشان نام ببرم بی انصافی است، چون همه کار‌های ایشان طراز خوب به بالا بود نه حتی متوسط به بالا ایشان طراز در تراز را طوری تنظیم کرد و میزان بندی کرد و ضرب آهنگی ایجاد کرد که به لحاظ جایگاه علمی خیلی قابل دفاع است و به لحاظ ارزشی و اجتماعی به همین ترتیب کار فاخر می‌کرد و اگر ما بخواهیم­ جایی برای کار فاخر مثال بزنیم­ آثار فریدون شهبازیان مصداق آن است و همه آلبوم‌های ایشان بسیار فوق العاده بود، ­ آقای ساعد باقری یک نخبه در شعر و موسیقی است و اینها جمعی بودند که آن زمان در واحد موسیقی صدا و سیما­­خلق اثر می‌کردند، ­­چیزی که امروزه کمتر اتفاق می‌افتد.