قرآن؛ تنها منبع «معارف ابدیت انسان»

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، آیت‌الله العظمی جوادی‌آملی، مرجع تقلید شیعیان در پیامی تصویری به مراسم افتتاحیه سی‌وسومین نمایشگاه بین‌المللی قرآن کریم، با حمد و ثنای الهی و درود بر پیامبران، اهل بیت (ع) و حضرت صدیقه طاهره (س)، خطاب به حاضران از جمله فرهیختگان، علما، اندیشمندان و نخبگان علمی، از خداوند متعال خواست نظام علم‌مدار و دانش‌پرور اسلامی را در سایه ولایت حضرت ولی‌عصر (عج) تا زمان ظهور حفظ فرماید.

* قرآن؛ تنها منبع «معارف ابدیت انسان»

آیت‌الله العظمی جوادی‌آملی با تأکید بر جهانی بودن پیام قرآن کریم گفت: غیر از قرآن کریم، کتابی نیست که «معارف ابدیت انسان» را بتواند بازگو کند.

مشروح پیام این مرجع تقلید به شرح زیر است:

قرآن کریم نه تنها در بسیاری از آیات فرموده که قرآن کتابی جهانی است و برای جهانیان پیام دارد، بلکه آن پیام را در مائده و مأدبه علمی بیان کرده است. اگر کتاب جهانی است که هست، اگر برای جهان پیام دارد که دارد، باید مائده و مأدبه او نیز جهانی باشد. تنها چیزی که جهانی است و مشترک بین گذشته و آینده، مسئله فرهنگ است؛ انسان بداند از کجا آمده، کجا می‌رود، در چه شرایطی است، نظام سپهری چیست، روح انسان چیست؟ جامعه چیست؟

در قرآن کریم دو بخش از علوم یادآوری شده است. یکی علوم متعارف که فرمود: «یُعَلِّمُهُمُ الْکِتَابَ وَالْحِکْمَةَ» و این علوم شامل فقه، اصول، حقوق و ... است. بخش دیگر از علوم قرآنی این است که در قرآن سلسله مسائلی است که نه در گذشته بود و نه در عصر فعلی وجود دارد. بر وجود مبارک پیامبر (ص) فرمود تو با همه نبوغی که داری اگر قرآن نبود به آن علوم دسترسی پیدا نمی‌کردی و به جامعه بشری هم می‌فرماید، شما هر چه رشد کنید و قدرت علمی پیدا کنید بدون قرآن به آن معارف دست نمی‌یابید.

این قسم دوم، از رهاورد‌های خاص قرآن کریم است که هم بر امت اسلامی و جهان بشریت این حرف را دارد و هم به پیامبر (ص) می‌فرماید که گذشته از «یُعَلِّمُهُمُ الْکِتَابَ وَالْحِکْمَةَ»، «وَیُعَلِّمُکُمْ مَا لَمْ تَکُونُوا تَعْلَمُونَ» نیز وجود دارد.

«یعلمکم ما لم تکونوا تعلمون» در ادبیات تازی مشابه تعبیرات فارسی است که می‌گوییم «اگر این نبود شما در هیچ جا نمی‌توانستی آن را یاد بگیری».

خداوند بر وجود پیامبر (ص) می‌فرماید: خدا چیزی به تو آموخت که تو اگرچه هوش، استعداد و ... کم نظیری داری، اما برای شما مقدور نبود که بدون وحی آن را یاد بگیری. زیر این آسمان غیر از قرآن، کتابی نیست که این مسائل را به شما بگوید که آن «معارف ابدیت انسان» است. انسان موجودی ابدی است و یک موجود ابدی فرهنگ ابدی می‌خواهد. نه می‌پوسد و نه از هستی خارج می‌شود. درست است که انسان به قبر می‌رود و بدنش می‌پوسد، اما انسان همچنان مسافر است به سوی ابد. از دنیا وارد برزخ می‌شود، از برزخ وارد معاد و از آنجا وارد بهشت می‌شود و تا ابد آنجا می‌ماند. نه سال دارد نه ماه، نه زمان دارد نه زمین؛ انسان موجودی ابدی است. یک موجود ابدی فرهنگ ابدی می‌خواهد؛ امیدواریم حوزه‌ها اینچنین باشند، دانشگاه‌ها اینچنین باشند، جوامع بشری اینچنین باشند و هم از «یُعَلِّمُهُمُ الْکِتَابَ وَالْحِکْمَةَ» و هم «وَیُعَلِّمُکُمْ مَا لَمْ تَکُونُوا تَعْلَمُونَ» استفاده کنند.

*آینده روشن امت اسلامی در گرو تمسک صادقانه به قرآن است

همچنین آیت‌الله العظمی سبحانی در پیامی به مراسم افتتاحیه نمایشگاه بین المللی قرآن، با تأکید بر جایگاه قرآن در زندگی فردی و اجتماعی، بر ضرورت انس نسل جوان با آموزه‌های این کتاب آسمانی و گسترش فرهنگ قرآنی در جامعه تأکید کرد و گفت: آینده روشن امت اسلامی در گرو تمسک صادقانه به قرآن است.

متن کامل این پیام به شرح زیر است:

«بسم‌الله الرحمن الرحیم

ماه رمضان، ماه نزول قرآن و بهار دل‌های مؤمنان است و چه نیکوست که در چنین ایامی، فضای جامعه بیش از پیش با عطر و نور کلام الهی معطر شود. برگزاری محافل قرآن کریم در ماه مبارک رمضان، فرصتی ارزشمند برای توجه دوباره به جایگاه قرآن در زندگی فردی و اجتماعی ماست.

قرآن کریم تنها کتابی برای تلاوت و قرائت نیست، بلکه کتاب هدایت، زندگی و سعادت انسان‌هاست. هر جا جامعه‌ای با قرآن مأنوس بوده و آموزه‌های آن را در عمل به کار بسته، عزت، آرامش و پیشرفت را تجربه کرده است. در مقابل، هرگاه از این سرچشمه نور فاصله گرفته‌ایم، دچار آسیب‌ها و نابسامانی‌های گوناگون شده‌ایم. امروز نیز بیش از هر زمان دیگر نیازمند بازگشت به معارف قرآن هستیم.

نسل جوان امروز که سرمایه‌های اصلی کشور و امت اسلامی هستند اگر معارف قرآن به زبان روز، با شیوه‌های هنرمندانه و متناسب با نیاز‌های فکری و فرهنگی جامعه عرضه شود، می‌تواند پاسخ‌گوی بسیاری از پرسش‌ها و دغدغه‌های نسل جدید باشد و آنان را در مسیر درست زندگی یاری دهد.

در روزگاری که دشمنان اسلام با ابزار‌های رسانه‌ای و فرهنگی در تلاش‌اند باور‌های دینی را تضعیف کنند و حتی گاه به ساحت مقدس قرآن اهانت می‌شود، بهترین پاسخ، گسترش فرهنگ قرآنی و نشان دادن چهره رحمانی، عقلانی و انسان‌ساز این کتاب آسمانی است. ما باید با رفتار، اخلاق و عملکرد خود نشان دهیم که قرآن کتاب مهربانی، عدالت، کرامت انسانی و پیشرفت است.

توجه به سیره پیامبر اکرم صلی‌الله علیه و آله و اهل‌بیت علیهم‌السلام نیز در این مسیر راهگشاست؛ چراکه آنان مفسران حقیقی قرآن و الگو‌های عملی زندگی قرآنی هستند. هر اندازه جامعه ما به اخلاق، عدالت‌خواهی، خدمت به مردم و مسئولیت‌پذیری نزدیک‌تر شود، به همان اندازه به روح قرآن نزدیک شده است.

امید است برگزاری نمایشگاه‌های قرآنی، گامی مؤثر در جهت تقویت ایمان، امید و همبستگی در میان مردم باشد و زمینه‌ای فراهم آورد تا قرآن بیش از پیش در متن زندگی خانواده‌ها، مدارس، دانشگاه‌ها و نهاد‌های اجتماعی حضور یابد. بی‌تردید آینده روشن امت اسلامی در گرو تمسک صادقانه به قرآن و عمل به دستورات نورانی آن است.

از خداوند متعال می‌خواهیم به همه دست‌اندرکاران و فعالان قرآنی توفیق خدمت خالصانه عنایت فرماید و دل‌های ما را هر روز بیش از گذشته با نور قرآن روشن سازد. والسلام علیکم و رحمةالله و برکاته.

جعفر سبحانی»

گفتنی است سی‌وسومین نمایشگاه بین‌المللی قرآن کریم با شعار «ایران در پناه قرآن» در بخش‌های مختلف از یکم تا نیمه اسفندماه در شبستان اصلی مصلای امام خمینی (ره) تهران در حال برگزاری است.